zondag, 21 december 2014
UNRIC logo - Nederlands

VN in jouw taal

Ebola, de zware realiteit in West-Afrika

ebola

Update
Vandaag melde de Werelgezondheidsorganisatie (WHO) in een persconferenctie vanuit Genève dat de Ebola uitbraak in West-Afrika beschouwd moet worden als “internationaal zorgwekkende bedreiging voor de gezondheid". Gegoördineerde acties zijn nodig om tegen te gaan dat het virus zich naar andere landen uitbreidt. WHO voert echter voorlopig geen reis- of handels verbod in naar de getroffen regio’s. Sierra Leone, Liberia, Nigeria en Guinee worden wel verzocht de noodtoestand af te kondigen. 
 
De WHO benadrukte dat deze Ebola uitbraak uniek is omdat het de grootste gekende geografische verspreiding ooit heeft, het gebieden treft die voordien nog met het virus te maken hadden, en er een golf van angst en geruchten zich heeft verspreid. Zeker gedurende de komende 2 tot 4 maanden mogen nog nieuwe Ebola gevallen verwacht worden, benadrukten de aanwezige experten. Echter, zo beklemtoonden ze ook “Ebola is een ernstige zieke, maar de uitbraak kan gecontroleerd worden.” 50 WHO medewerkers zijn reeds ter plaatsen, en een extra 17 vertrekken in de komende dagen. 
 
Voor meer informatie over de persconferentie lees en luister hier: http://www.who.int/mediacentre/multimedia/ebola_briefing/en/ (en)


De Ebola epidemie die het Westen van Afrika teistert, is haast niet meer weg te denken uit het nieuws. Deze dodelijke ziekte treft vaak tropische gebieden in Sub-Saharisch Afrika. In het verleden raakten nooit meer dan 1000 mensen per jaar besmet. Maar de huidige uitbraak in Sierra Leone, Liberia, Nigeria en Guinee lijkt groter dan die in 2007 of 2012.

De Verenigde Naties, meer bepaald de Wereldgezonheidsorganisatie (WHO), strijdt mee tegen deze oprukkende ziekte. 

Naast het opzetten van een plan van 100 miljoen dollar voor de bestrijding van Ebola, heeft WHO directeur-generaal Margeret Chan samen met de politieke leiders van Guinnee, Sierra Leone en Liberia een rampenbestrijdingsplan opgezet dat ervoor moet zorgen dat inwoners van de meest getroffen gebieden aangespoord worden om hun woonplaats niet te verlaten en zo het virus verder te verspreiden.
 
Gisteren en vandaag vergadert een Spoed-Comité van WHO over de vraag of de Ebola uitbraak in West-Afrika beschouwd moet worden als een Noodsituatie op het Gebied van de internationale Volksgezondheid. Mocht dit het geval zijn, moeten er maartregelen genomen worden om de internationale verspreiding van het virus tegen te gaan.

Een mysterieuze ziekte

Ebola, ook gekend als Ebola hemorragische koorts, wordt veroorzaakt door het ebolavirus en wordt overgedragen op mensen via wilde dieren, zoals apen, vleermuizen of varkens. Ondanks uitgebreid onderzoek is de exacte bron van ebola nog steeds een mysterie. Momenteel wordt er in de medische wereld geopperd dat fruitvliegjes een mogelijke drager van de ziekte kunnen zijn.

evd-outbreak
De geografische verspreiding van de huidige Ebola epidemie

Besmetting

Besmetting met Ebola gebeurt door contact met lichaamsvocht of andere uitscheidingen van besmette patiënten (stoelgang, urine, speeksel, sperma). Wanneer besmet lichaamsvocht in aanraking komt met een stukje beschadigde huid of de slijmvliezen van iemand anders, kan de ziekte zich snel verspreiden.

Typische symptomen zijn koorts, verzwakking, spierpijn, hoofdpijn en een zere keel. Later kan de patiënt beginnen braken of krijgt hij last van diarree, uitslag, falende nieren en een falende lever en treden er in sommige gevallen interne en uitwendige bloedingen op.

Na de besmetting duurt het 2 tot 21 dagen voordat een patiënt symptomen begint te vertonen. Tijdens deze ‘incubatieperiode’, zijn patënten niet besmettelijk. Toch verspreid de ziekte zich makkelijk omdat de symptomen ervoor zorgen dat er meer lichaamsvocht wordt afgescheiden.

Behandeling

Omdat de eerste symptomen van Ebola sterk lijken op die van andere ziekten, zoals malaria, cholera, griep of hepatitis, moet eerst uitgesloten worden of patiënten niet aan deze ziekten lijden. Dat bemoeilijkt de diagnose.

Er bestaat momenteel nog geen vaccin tegen Ebola. Patiënten krijgen vocht en mineralen (meestal een oplossing van zout en suiker) toegediend zodat ze zo sterk mogelijk blijven terwijl ze zelf tegen de ziekte vechten. Het sterftecijfer van Ebola ligt erg hoog: vaak wordt geschat dat 90 procent van de besmette bevolking sterft.

Het experimentele vaccin waarmee twee zieke Amerikaanse artsen momenteel behandeld worden, is één van velen mogelijke vaccins. Toch is het gebruik ervan controversieel. De Wereldgezonheidsorganisatie (WHO) roept volgende week een panel bij elkaar om na te denken over de ethische gevolgen van de experimentele behandeling. Kan een medicijn dat nog nooit getest is op mensen gebruikt worden? En zo ja, aan wie kan het toegediend worden, gezien de kleine beschikbare stapel medicijnen?

Preventie kan levens redden

Juist vanwege deze moeilijkheden is een goede preventie essentieel. Cruciaal hierin is het informeren van de lokale bevolking over wat wel en niet te doen als ze in aanraking komen met de ziekte. Gezondheidsmedwerkers doen dit vaak op een directe manier door informatie-bijeenkomsten te houden op marktpleinen of door van deur tot deur te gaan. Dit omdat veel mensen in de regio niet kunnen lezen of schrijven.

Ook wordt de media ingezet in de preventiecampagne. Zo worden bijvoorbeeld de Guineese hoofdstad Conakry and het platteland bestookt met radio- en televisieboodschappen in het Frans en in de zes lokale talen. Dit immense werk wordt echter bemoeilijkt door een slechte verbind in landelijke gebieden en het feit dat de arme bevolking vaak niet beschikt over een radio of tv.

Vanwege het grote risico op infectie moet alle contact met besmette dieren en rauw vlees of bloed gemeden worden. Wanneer iemand toch besmet raakt en de incubatieperiode afloopt, is fysiek contact uit den boze. Eén rede waarom het virus zo snel om zich heen grijpt, is dat velen hun besmette dierbaren thuis verzorgen zonder de nodige beschermingskledij of handhygiëne.

Ook speelt de begrafeniscultuur in de regio een belangrijke rol. Het is traditie om de overlevende zoveel mogelijk aan te raken voor hij of zij wordt begraven, maar Ebola-specialisten verbieden dit ten strengste. Familieleden verstoppen daarom vaak zieken of doden om ze zo niet te moeten afstaan aan de autoriteiten. Hierdoor treden er nieuwe besmettingen op in de onmiddelijke familiekring van de overledene.

Zo worden de doden in Liberia soms op straat achter gelaten omdat families die in contact gekomen zijn met de besmette persoon, verplicht in quarantaine moeten. Velen zijn bang om in de zorgkampen zelf besmet te raken en kiezen ervoor de lijken op openbare plaatsen te leggen, wat de kans op infectie enkel nog verhoogd.

Elke dag worden er nieuwe gevallen van de ziekte geregistreerd. Fadela Chaïb, woordvoerdster voor de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO), zette op 4 augustus de teller op 1.711 infecties, waaronder 932 doden.

warning locals ebola

Internationale hulp

Naast lokale dokters en afdelingen van het Rode Kruis, krijgen de getroffen gebieden internationale hulp bij het indijken van het virus. Artsen uitgezonden door de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) werken er samen met organisaties zoals Artsen Zonder Grenzen. Zij hebben een enorme expertise op dit vlak en waren in de voorbije 15 jaar betrokken bij het indijken van ebola-epidemieën.

Dat het verzorgen van patiënten risicovol is, werd duidelijk door de recente besmettingen van verschillende artesen en ziekenhuispersoneel.

Toch is er een grote nood aan meer personeel en materiaal, benadrukte Gregory Hartl van WHO in een recent interview.: “We hebben hulp nodig van iedereen die het kan geven, we hebben die hulp onmiddelijk nodig en we hebben er veel van nodig.”

ebola graph edited
Impact van Ebola gedurende de laatste 10 jaar

 

Meer informatie:

Factsheet over Ebola (en)

Wereldgezondheidsorganisatie Respone Plan voor Ebola (en)

Informeren van de lokale bevolking (en)

Persoonlijke verhaal van dokters in het veld (fr)

Interview Gregory Hartl (en)

Interview Fadela Chaïb (en)

Ethische discussie over Ebola vaccines (en)

 

Banner
Banner
Banner
Banner
Banner

Over UNRIC

Het mandaat van het Regionaal Informatiecentrum van de Verenigde Naties in Brussel bestrijkt West-Europa en UNRIC verspreidt informatie en documentatie aan landen in deze regio, waaronder België en Nederland.