VN-programma’s, -fondsen en andere organen


UNCTADITCODCCPUNEPUNDPUNIFEMUNVUNFPAUNHCRUNICEFWFPUNRWAOHCHRHABITATUNOPSUNUINSTRAWUNICRIUNITARUNRISDUNIDIR



De Conferentie van de VN inzake handel en ontwikkeling (UNCTAD)
Internationaal Handelscentrum UNCTAD/WTO (ITC)
Bureau voor de Controle op Drugs en Misdaadpreventie (ODCCP)
Het Milieuprogramma van de VN (UNEP)
Het Ontwikkelingsprogramma van de VN (UNDP)
Ontwikkelingsfonds van de VN voor Vrouwen (UNIFEM)
De Vrijwilligers van de VN (UNV)
Het Bevolkingsfonds van de VN (UNFPA)
Bureau van de Hoge Commissaris van de VN voor de Vluchtelingen (UNHCR)
Het Internationaal Kindernoodfonds van de Verenigde Naties (UNICEF)
Het Wereldvoedselprogramma (WFP)
Het Agentschap van de Verenigde Naties voor hulp
  aan de Palestijnse vluchtelingen in het Nabije Oosten (UNRWA)

Bureau van de Hoge Commissaris voor de Rechten van de Mens (OHCHR)
Centrum van de VN voor Menselijke Nederzettingen (HABITAT)
Het Bureau van de VN voor Projectondersteunende Diensten (UNOPS)
De Universiteit van de VN (UNU)
Internationaal Onderzoeks- en Opleidingsinstituut voor de Bevordering van de Vrouw (INSTRAW)

Interregionaal Criminologisch en Gerechtelijk Onderzoeksinstituut van de VN (UNICRI)
Instituut van de VN voor Opleiding en Onderzoek (UNITAR)
VN-Onderzoeksinstituut voor Sociale Ontwikkeling (UNRISD)
Onderzoeksinstituut van de VN voor Ontwapeningsvraagstukken (UNIDIR)

Gespecialiseerde en andere organisaties



De Conferentie van de VN inzake handel en ontwikkeling (UNCTAD)

(www.unctad.org)
De VN-conferentie inzake handel en ontwikkeling (UNCTAD) is een permanent intergouvernementeel orgaan dat in 1964 werd opgericht. Het is het belangrijkste orgaan van de Algemene Vergadering op het vlak van handel en ontwikkeling. Het mandaat van UNCTAD omvat de bevordering van het handelsverkeer en de economische ontwikkeling, met name in de ontwikkelingslanden.

UNCTAD is het centrale orgaan binnen de Verenigde Naties voor de geïntegreerde aanpak van ontwikkelingsvraagstukken en daaraan verwante domeinen zoals handel, financiën, technologie, investeringen en duurzame ontwikkeling. De belangrijkste doelstellingen zijn het faciliteren van de deelname van ontwikkelingslanden en overgangseconomieën aan de wereldeconomie, en het bevorderen van ontwikkeling via handel en investeringen. UNCTAD probeert deze objectieven te realiseren met onderzoek en politieke analyse, intergouvernementeel overleg, technische samenwerking en overleg met de maatschappelijke organisaties en het bedrijfsleven.

De UNCTAD Conferentie, het hoogste beleidsorgaan, telt 192 lidstaten (waaronder de Heilige Stoel) en komt om de vier jaar bijeen. De tiende Conferentie had plaats in 2000 in Bangkok; UNCTAD XI had plaats in juni 2004 in Sao Paolo (Brazilië). Het uitvoerend orgaan van UNCTAD, de Raad voor Handel en Ontwikkeling, komt jaarlijks bijeen tijdens een reguliere zitting om het werk van het secretariaat te bespreken.

De jaarlijkse operationele begroting van 45 miljoen dollar wordt gefinancierd uit de reguliere begroting van de Verenigde Naties. Met activiteiten op het gebied van technische samenwerking, gefinancierd uit andere bronnen, is een bedrag van 24 miljoen dollar gemoeid. UNCTAD telt 394 medewerkers. De voornaamste publicaties zijn het Trade and Development Report, het World Investment Report, Least Developed Countries Report, UNCTAD Handbook of Statistics, E-Commerce and Development Report, Review of Maritime Transport en Economic Development in Africa.

Secretaris-Generaal: Supachai Panitchpakdi (Thailand)
Hoofdzetel: Palais des Nations, CH-1211 Genève 10, Zwitserland
Tel.: +41 22 907 12 34; fax: +41 22 907 00 43; e-mail: info@unctad.org


Internationaal Handelscentrum (ITC)
(www.intracen.org)
Het Internationaal Handelscentrum (ITC) is het technisch samenwerkingsverband van UNCTAD en de Wereldhandelsorganisatie (WTO) voor de operationele en ondernemingsgerichte aspecten van de internationale handelsontwikkeling. ITC helpt ontwikkelingslanden en overgangseconomieën – in het bijzonder het bedrijfsleven daar – bij het opvoeren van hun export en een verbetering van hun importbeleid.

ITC stelt zich ten doel: de integratie in het multilaterale handelsstelsel te faciliteren van ondernemingen in ontwikkelingslanden en overgangseconomieën; steun te bieden aan nationale inspanningen om handelsontwikkelingsstrategieën te formuleren en ten uitvoer te leggen; belangrijke handelsondersteunende diensten te versterken (zowel publieke als private); om de exportresultaten te verbeteren in sectoren die worden aangemerkt als cruciaal of beloftevol; en om het internationaal concurrentievermogen te stimuleren in het bedrijfsleven in het algemeen en bij het midden- en kleinbedrijf in het bijzonder.

De technische programma’s van ITC omvatten: strategisch en operationeel marktonderzoek; bedrijfsadviesdiensten; het beheer van handelsinformatie; de ontwikkeling van opleidingen op exportgebied; sectorspecifieke product- en marktontwikkeling; de handel in dienstverlening; en een internationaal inkoopbeleid en integraal beheer van de aanvoerketen.

Het reguliere programma van ITC wordt in gelijke delen bekostigd door de WTO en de Verenigde Naties. ITC voert ook projecten uit op verzoek van begunstigde landen met vrijwillige bijdragen van donorregeringen en maatschappelijke instellingen. De jaarlijkse begroting beloopt ongeveer 33 miljoen dollar. Op het hoofdkantoor zijn zo’n 200 mensen werkzaam en in het veld nog eens ettelijke honderden consulenten.

Directeur-Generaal: J. Denis Bélisle (Canada)
Hoofdzetel: Palais des Nations, CH-1211 Genève 10, Zwitserland
Tel.: +41 22 730 01 11; fax: +41 22 733 44 39; e-mail: itcreg@intracen.org



Bureau van de VN voor Drugs en Criminaliteit (UNODC)

(www.unodc.org)
Het VN-bureau voor Drugs en Criminaliteit – het vroegere Bureau voor de Controle op Drugs en Misdaadpreventie (ODCCP) – werd in 1997 opgericht om de VN beter in staat te stellen verwante vraagstukken rond drugsbestrijding, misdaadpreventie en terrorisme aan te pakken in hun onderlinge samenhang. Het Bureau bestaat uit een drugsprogramma en een criminaliteitsprogramma.

Het drugsprogramma staat in voor het coördineren en aansturen van alle VN-activiteiten rond drugsbestrijding. Het voorziet lidstaten van technisch advies inzake drugsbestrijding, levert statistische gegevens over drugsgebruik, drugsvangsten en nieuwe ontwikkelingen; en helpt bij het opstellen van wetgeving en bij de opleiding van justitieambtenaren. Het programma spant zich ook in om wereldwijd voorlichting te geven over de risico’s van drugsgebruik en om te komen tot een krachtdadiger internationaal optreden tegen drugsproductie en -handel, en tegen drugsgerelateerde criminaliteit.

Het criminaliteitsprogramma is verantwoordelijk voor activiteiten op het gebied van misdaadpreventie en strafrecht. Het werkt samen met lidstaten om het wettelijk kader terzake te versterken en om een stabiele en doeltreffende strafrechtpleging te bevorderen. Het programma legt zich vooral toe op de bestrijding van grensoverschrijdende georganiseerde misdaad, mensenhandel en illegale wapenhandel, financiële criminaliteit, corruptie en terrorisme.
UNODC telt zo'n 500 personeelsleden, die werkzaam zijn op nationaal, regionaal en mondiaal niveau via een netwerk van 22 kantoren in de hele wereld en verbindingskantoren in New York en Brussel. De begroting voor 2002-2003 beliep 181,9 miljoen dollar – 166,4 miljoen dollar voor het drugsprogramma en 15,5 miljoen dollar voor het criminaliteitsprogramma. Voor 90 procent van de middelen voor het drugsprogramma en 49 procent voor het criminaliteitsprogramma wordt gerekend op vrijwillige bijdragen; het resterende gedeelte komt van de reguliere begroting van de Verenigde Naties.

Directeur-Generaal: Antonio Maria Costa (Italië)
Hoofdzetel: Vienna International Centre, Wagramerstrasse 5, PO Box 500, A-1400 Wenen, Oostenrijk
Tel.: +43 1 26060 0; fax: +43 1 26060 5866; e-mail: unodc@unodc.org


Milieuprogramma van de VN (UNEP)
(www.unep.org)
Het Milieuprogramma van de VN (UNEP) werd opgericht in 1972. De taak van UNEP bestaat uit het aansturen en bevorderen van samenwerkingsverbanden op het gebied van milieubeheer door landen en volkeren in staat te stellen hun levensomstandigheden te verbeteren zonder die van toekomstige generaties in gevaar te brengen.

Als belangrijkste organisatie op milieugebied beheert UNEP de internationale milieuagenda en staat het binnen het VN-systeem garant voor de nodige aandacht voor de milieutechnische aspecten van duurzame ontwikkeling. Ook treedt UNEP op als gezaghebbend pleitbezorger voor het mondiale leefmilieu.

De Bestuursraad telt 58 leden en komt jaarlijks bijeen. Programma's worden gefinancierd uit het Milieufonds, dat wordt gevoed met vrijwillige bijdragen van regeringen en trustfondsen. Een klein deel wordt gefinancierd uit de reguliere VN-begroting. De begroting voor de periode 2003-2004 bedraagt 130 miljoen dollar. UNEP telt 605 medewerkers.

Directeur-Generaal: Klaus Töpfer (Duitsland)
Hoofdzetel: United Nations Avenue, Gigiri, PO Box 30552, Nairobi, Kenia
Tel.: +254 20 621 234; fax: +254 20 624 489; e-mail: cpiinfo@unep.org


Ontwikkelingsprogramma van de VN (UNDP)
(www.undp.org)
Het Ontwikkelingsprogramma van de VN (UNDP) is het wereldomspannende ontwikkelingsnetwerk van de Verenigde Naties. Het Programma maakt zich sterk voor veranderingen en verschaft landen toegang tot kennis, expertise en middelen om hun bevolkingen te helpen bij het opbouwen van een beter leven. UNDP is aanwezig in 166 landen en werkt met hen samen aan oplossingen die tegemoetkomen aan mondiale en nationale uitdagingen op ontwikkelingsgebied. Bij het opbouwen van nationale capaciteit kunnen deze landen een beroep doen op de expertise van UNDP en van diens brede achterban van partners.

De politieke leiders van de wereld hebben plechtig beloofd de Millennium Ontwikkelingdoelstellingen (MDG’s) te zullen verwezenlijken, waaronder de overkoepelende doelstelling om tegen 2015 de armoede in de wereld met de helft te hebben gereduceerd. Het UNDP-netwerk legt dwarsverbanden en verzorgt de coördinatie van inspanningen op mondiaal en nationaal niveau om de MDG’s te realiseren. Daarbij ligt de nadruk op het bijstaan van landen bij het formuleren en uitwisselen van oplossingen voor uitdagingen als een democratisch bestuur, armoedevermindering, het voorkomen van en herstel na crisissen, energie en leefmilieu, informatie- en communicatietechnologie, en HIV/Aids.

UNDP beheert ook het VN-Kapitaalontwikkelingsfonds (UNCDF), het VN-Ontwikkelingsfonds voor vrouwen (UNIFEM) en het VN-Vrijwilligersprogramma (UNV). UNDP staat onder leiding van een Uitvoerende Raad van 36 leden, afkomstig uit ontwikkelingslanden en uit de geïndustrialiseerde wereld. Het Rapport over menselijke ontwikkeling is een belangrijke publicatie van UNDP.

Bestuurder: Kemal Dervis (Turkije)
Hoofdzetel: 1 UN Plaza, New York, NY 10017, Verenigde Staten
Tel.: +1-212) 906-5000; fax: +1-212) 906-5001; e-mail: hq@undp.org


Ontwikkelingsfonds van de VN voor Vrouwen (UNIFEM)
(www.unifem.org)
Het Ontwikkelingsfonds van de VN voor Vrouwen (UNIFEM) bevordert medezeggenschap en gelijkberechtiging van vrouwen. Het probeert vrouwen te betrekken bij de ontwikkelingsplanning en besluitvorming op alle niveaus. Het Fonds maakt zich binnen het VN-systeem ook sterk om in alle cruciale kwesties de behoeften en belangen van vrouwen op de politieke agenda te krijgen – in nationaal, regionaal en mondiaal verband.

Sinds de oprichting in 1976 steunt UNIFEM projecten en initiatieven in de ontwikkelingslanden die de mensenrechten en de politieke, economische en sociale medezeggenschap van vrouwen bevorderen. De aandachtspunten variëren van kleine, algemene initiatieven ter verbetering van de arbeidsomstandigheden voor vrouwen tot grootschalige voorlichtingscampagnes en het opstellen van nieuwe, niet-discriminerende wetgeving.

UNIFEM is een autonome, met UNDP verbonden organisatie. Het Fonds rapporteert aan de Adviescommissie (met vertegenwoordigers uit alle regio's) en aan de Uitvoerende Raad van UNDP. Veertien regionale programma-adviseurs vertegenwoordigen UNIFEM op regionaal en nationaal niveau. De jaarlijkse begroting van UNIFEM bedraagt 35 miljoen dollar.

Directeur: Mw. Noeleen Heyzer (Singapore)
Hoofdzetel: 304 East 45th Street, 15th floor, New York, NY 10017, Verenigde Staten
Tel.: +1 212 906 64 00; fax: +1 212 906 67 05; e-mail: unifem@undp.org


Vrijwilligers van de VN (UNV)
(www.unv.org)
Het Vrijwilligersprogramma van de VN (UNV) is de vrijwilligersarm van de Verenigde Naties en is in bijna 150 landen een steunfactor op het gebied van noodhulp, vrede en ontwikkelingsinitiatieven. UNV werd in 1970 opgericht door de Algemene Vergadering, wordt bestuurd door het UNDP en brengt verslag uit aan de Uitvoerende Raad van UNDP/UNFPA. Het programma werkt, via de plaatselijke kantoren van UNDP, om vrijwilligers uit te zenden en om het concept ‘vrijwilligerswerk’ breder ingang te doen vinden. Het is uniek, zowel als vrijwilligersprogramma binnen het VN-systeem, als door zijn omvang als een internationale onderneming. UNV zet mannen en vrouwen, doorgaans halverwege hun professionele carrière, in voor sectorgebonden en gemeenschapsgerichte ontwikkelingsprojecten, humanitaire hulpverlening en voor de bevordering van mensenrechten en democratie.

Elk jaar werken zo’n 5000 specialisten, veldwerkers, nationale vrijwilligers, kort dienende adviseurs voor handel/industrie en vaste adviseurs van bijna 160 nationaliteiten in ongeveer 140 ontwikkelingslanden. Twee derde van hen is zelf afkomstig uit een ontwikkelingsland, een derde van de vrijwilligers komt uit geïndustrialiseerde landen. Sinds 1971 hebben al meer dan 30.000 vrijwilligers voor het Programma gewerkt.

Een diploma van een hogeschool of universiteit en ettelijke jaren beroepservaring zijn basisvoorwaarden voor aanwerving. Gewoonlijk hebben VN-vrijwilligers een contract van twee jaar. Voor humanitaire projecten of verkiezingsmissies geldt meestal een korter dienstverband. Zij ontvangen een bescheiden maandelijkse toelage om in hun dagelijkse behoeften te voorzien. Het programma wordt gefinancierd door UNDP, door VN-organisaties en uit vrijwillige bijdragen aan het Speciale UNV-vrijwilligersfonds.

Uitvoerend coördinator (a.i.): Ad de Raad (Nederland)
Hoofdzetel: Postfach 260 111, D-53153 Bonn, Duitsland
Tel.: +49 228 815 2000; fax: +49 228 815 2001; e-mail: information@unv.org



Bevolkingsfonds van de VN (UNFPA)

(www.unfpa.org)
In 1969 werd op initiatief van de Algemene Vergadering UNFPA opgericht, het grootste internationaal gefinancierde steunpunt voor demografische aangelegenheden ten bate van ontwikkelingslanden en landen met overgangseconomieën. UNFPA helpt landen die daarom verzoeken met het verbeteren van de vruchtbaarheid bij vrouwen, met vrijwillige gezinsplanning en met de formulering van bevolkingsbeleid ter ondersteuning van het streven naar duurzame ontwikkeling. UNFPA is een hulporgaan van de Algemene Vergadering en werkt onder hetzelfde dagelijks bestuur als het UNDP.

UNFPA steunt volledig op vrijwillige bijdragen, die in 2002 bijna 261,1 miljoen dollar beliepen. Daarnaast was er een som van 113 miljoen dollar, bestemd voor specifieke activiteiten. Bijna 64 procent van de UNFPA-bijdragen gaat naar vruchtbaarheidgerelateerde gezondheidszorg. De voornaamste aandachtspunten daarbij zijn: het ontwikkelen van adequate voorlichtingsmethoden voor tieners, het terugdringen van het sterftecijfer onder jonge moeders, HIV/aids-preventie en noodhulp.

Ongeveer een vijfde van de fondsen van UNFPA wordt besteed aan beleid rond bevolking en ontwikkeling. Het wil ontwikkeling en bevolkingsgroei met elkaar in evenwicht brengen door het verspreiden van informatie, door invloed uit te oefenen op het beleid en door het bevorderen van nationale bevolkingsprogramma's. De rest wordt gebruikt voor pleitbezorging. UNFPA werkt om materiële en politieke steun te verkrijgen voor bevolkingsinitiatieven die aansluiten op internationaal overeengekomen ontwikkelingsdoelstellingen –waaronder de doelstellingen uit de Millenniumverklaring. Het Fonds telt 972 medewerkers.

Directeur-Generaal: Thoraya Obaid (Saoedi-Arabië)
Hoofdzetel: 220 East 42nd Street, New York, NY 10017, Verenigde Staten
Tel.: +1 212 297 50 00; fax: +1 212 370 02 01; e-mail: hq@unfpa.org



Bureau van de Hoge Commissaris van de VN voor de Vluchtelingen (UNHCR)
(www.unhcr.ch)
Het Bureau van de Hoge Commissaris van de VN voor de Vluchtelingen (UNHCR) werd in 1950 opgericht door de Algemene Vergadering en heeft als hoofdtaak het coördineren van internationale initiatieven voor de wereldwijde bescherming van vluchtelingen en het vinden van oplossingen voor de vluchtelingenproblematiek. Sinds de oprichting heeft UNHCR al meer dan 50 miljoen vluchtelingen geholpen. De organisatie won tweemaal de Nobelprijs voor de Vrede (in 1954 en 1981).

De belangrijkste taak van UNHCR noemt men 'internationale protectie': respect afdwingen voor de fundamentele mensenrechten van vluchtelingen (waaronder het recht om asiel aan te vragen) en erop toezien dat niemand onvrijwillig wordt gerepatrieerd naar een land waar hij of zij kans loopt op vervolging. UNHCR ijvert voor internationale afspraken inzake vluchtelingen, ziet toe op de naleving van internationale wetgeving door regeringen en verleent materiële hulp (voedsel, drinkwater, onderdak en medische verzorging) aan burgers op de vlucht. UNHCR streeft naar duurzame oplossingen voor vluchtelingen door vrijwillige repatriëring, integratie in landen waar zij in eerste instantie asiel hebben gezocht of door vestiging in een ander land.

In 2003 zorgde UNHCR – met meer dan 5000 medewerkers verspreid over 254 kantoren in 115 landen – voor 20 miljoen mensen: vluchtelingen, repatrianten en ontheemden (vluchtelingen in eigen land). Meer dan 700 (inter)gouvernementele partners en NGO’s (143 internationale en 404 nationale) werken samen met UNHCR.

Een Uitvoerende Raad van 64 leden verleent goedkeuring aan en ziet toe op de uitvoering van de programma's van de Hoge Commissaris. De programma's worden gefinancierd uit vrijwillige donaties van regeringen, maar ook van particulieren en andere organisaties. UNHCR ontvangt een kleine subsidie – slechts ongeveer 2 procent van de totale begroting – van de reguliere VN-begroting; een bedrag dat volledig wordt aangewend voor beheerskosten. Voor het jaar 2003 beliep de totale begroting van UNHCR 1,18 miljard dollar.

Hoge Commissaris: Antonió Manuel de Oliveira Guterres (Portugal)
Hoofdzetel: Case Postale 2500, CH-1211 Genève 2, Zwitserland
Tel.: +41 22 739 81 11; fax: +41 22 739 73 14; e-mail: hqpi00@unhcr.ch



Kinderfonds van de Verenigde Naties (UNICEF)
(www.unicef.org)
UNICEF, het Kinderfonds van de VN, werd opgericht in 1946 om te helpen de hinderpalen te overwinnen die kinderen op hun weg ondervinden, met name armoede, geweld, ziekte en discriminatie. Het Fonds steunt op het Verdrag inzake de rechten van het kind –het meest onderschreven mensenrechtenverdrag in de wereld. UNICEF is van mening dat de zorg voor kinderen en de bescherming van hun rechten de hoekstenen zijn van de vooruitgang van de mensheid.

UNICEF houdt zich bezig met alle aspecten van de gezondheid van kinderen, vanaf hun geboorte tot na de puberteit. Het Fonds stelt alles in het werk om te zorgen dat kinderen worden ingeënt tegen de gebruikelijke kinderziekten en dat kinderen en hun moeders behoorlijk worden gevoed. Een andere kerntaak is het voorkomen van de verdere verspreiding van HIV/aids onder jonge mensen en het bieden van hulp aan kinderen en families die door de ziekte zijn getroffen, om in waardigheid te leven. UNICEF bevordert onderwijs aan meisjes omdat dat alle kinderen ten goede komt. Het Fonds probeert het leed te verlichten in noodsituaties en in alle andere situaties waarbij kinderen worden blootgesteld aan geweld, misbruik of uitbuiting. Als onderdeel van de Global Movement for Children (GMC), moedigt UNICEF jonge mensen aan om hun stem te laten horen en deel te nemen aan de besluitvorming die van invloed is op hun leven. In alles wat UNICEF doet, moedigt het de betrokkenheid van kinderen en jonge mensen aan.

UNICEF wordt bestuurd door een Uitvoerende Raad bestaande uit afgevaardigden uit 36 landen die gaan over het beleid, de programma’s en de financiën. Er zijn meer dan 7000 UNICEF-werknemers werkzaam in 158 landen en gebieden wereldwijd. Het werk van UNICEF wordt volledig bekostigd met vrijwillige bijdragen. In 2002 beliepen de uitgaven voor de programma’s in totaal iets meer dan 1 miljard dollar. Ofschoon de meeste steun van regeringen komt, wordt UNICEF ook in aanzienlijke mate bijgestaan door de particuliere sector en door zo’n 6 miljoen individuen die geld schenken via de Nationale UNICEF Comités in de geïndustrialiseerde wereld.

In 1965 werd UNICEF onderscheiden met de Nobelprijs voor de Vrede. De voornaamste publicatie van het Kinderfonds – The State of the World’s Children – verschijnt jaarlijks.

Directeur-Generaal: Ann M. Veneman (Verenigde Staten)
Hoofdzetel: UNICEF House, 3 United Nations Plaza, New York, NY 10017, Verenigde Staten
Tel.: +1 212 326 70 00; fax: +1 212 888 74 65; e-mail: info@unicef.org



Wereldvoedselprogramma (WFP)
(www.wfp.org)
Het Wereldvoedselprogramma (WFP) van de VN is de grootste internationale hulporganisatie ter wereld en verschaft jaarlijks zo'n 4 miljoen ton voedselhulp. WFP werd opgericht in 1963 als de voedselhulpautoriteit binnen het VN-stelsel, met het mandaat om de armen in ontwikkelingslanden te helpen door honger en armoede te bestrijden. Het WFP zet voedselhulp in ter bevordering van economische en sociale ontwikkeling.

De wereldwijde schoolmaaltijdencampagne van het Programma streeft ernaar dat de 300 miljoen ondervoede kinderen ter wereld voedsel en onderwijs krijgen. In noodsituaties staat WFP in voor snelle, levensreddende hulp aan slachtoffers van oorlogen en van natuurlijke of door de mens veroorzaakte catastrofes. In 2002 werd 57 procent van de WFP-middelen besteed aan noodhulp en 26 procent aan lange-termijn hulp- en herstelprogramma’s. Een groot deel van de voedselvoorraden van WFP wordt door donorlanden in natura geschonken. WFP koopt zelf voedsel in voor meer dan 300 miljoen dollar, een bedrag dat afkomstig is uit multi- en bilaterale fondsen. WFP is binnen het VN-systeem de grootste aankoper van voedsel en diensten in ontwikkelingslanden zelf. Alleen al in 2002 kocht het Programma daar voor 204 miljoen dollar in.

Er werken meer dan 9000 mensen voor WFP, van wie de meesten veldwerk verrichten. In 2002 leverde WFP bijna 3,7 miljoen ton voedsel aan 72 miljoen mensen in 82 landen. In 2003 bereikte WFP 110 miljoen mensen met voedselhulp – een record in zijn 40-jarige geschiedenis – hetgeen mogelijk was dankzij royale bijdragen aan de WFP-begroting van 4,3 miljard dollar. In Irak zette WFP de grootste humanitaire operatie aller tijden op, terwijl het Programma ook nog 40 miljoen mensen in Afrika van voedsel voorzag in de context van een van de ernstigste voedselrampen die dit werelddeel in tientallen jaren had meegemaakt.

WFP wordt bestuurd door een Uitvoerende Raad van 36 leden. Van hen wordt de helft verkozen door de ECOSOC en de andere helft door de FAO. De Raad vergadert vier keer per jaar en ziet toe op de activiteiten van WFP wat betreft humanitaire operaties en voedselhulp.

Directeur-Generaal: James T. Morris (Verenigde Staten)
Hoofdzetel: Via C.G. Viola 68, Parco dei Medici, 00148 Rome, Italië
Tel.: +39 06 6513 1; fax: +39 06 6513 2840; e-mail: wfpinfo@wfp.org



Agentschap van de Verenigde Naties voor hulp aan
Palestijnse vluchtelingen in het Nabije Oosten (UNRWA)

(www.unrwa.org)
Het Agentschap van de VN voor hulp aan Palestijnse vluchtelingen in het Nabije Oosten (UNRWA) werd in 1949 door de Algemene Vergadering opgericht om in samenwerking met regeringen in de regio bijstand te verlenen aan Palestijnse vluchtelingen. Daar er nog steeds geen oplossing bestaat voor het Palestijnse vluchtelingenprobleem, werd het mandaat van UNRWA geregeld hernieuwd, de laatste maal tot 30 juni 2005.

In het begin bood UNRWA noodhulp aan zo’n 750.000 Palestijnse vluchtelingen die hun huis en bestaansmiddelen waren kwijtgeraakt ten gevolge van het Arabisch-Israëlisch conflict van 1948. Het Agentschap is nu de voornaamste verstrekker van basisdienstverlening – onderwijs, gezondheidszorg en sociale bijstand – aan meer dan 4,1 miljoen geregistreerde Palestijnse vluchtelingen in het Midden-Oosten. Van deze mensen leven er 1,3 miljoen in 59 vluchtelingenkampen in Jordanië, Libanon, Syrië, de Gazastrook en op de Westelijke Jordaanoever. Sinds oktober 2000 houdt UNRWA zich ook bezig met noodhulpoperaties in bezet Palestijns gebied om de ergste effecten van de twisten daar te temperen.
De operaties worden geleid en ondersteund vanuit de hoofdzetels in de Gazastrook en de Jordaanse hoofdstad Amman. De Commissaris-Generaal, die rechtstreeks rapporteert aan de Algemene Vergadering, wordt bijgestaan door een Adviescommissie samengesteld uit vertegenwoordigers uit België, Egypte, Frankrijk, Japan, Jordanië, Libanon, Syrië, Turkije, het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten..

UNRWA telt bijna 24.200 plaatselijke medewerkers, voor het merendeel Palestijnse vluchtelingen, De Verenigde Naties betaalt de meer dan 100 mensen van de internationale staf. UNRWA is nagenoeg volledig afhankelijk van vrijwillige bijdragen voor zijn reguliere programma’s en voor hulpacties. Meestal bestaan die bijdragen uit geld, maar ongeveer 7 procent bestaat uit bijdragen in natura – hoofdzakelijk voedselhulp voor behoeftige vluchtelingen. Het budget voor reguliere operaties voor 2003 bedroeg 344 miljoen dollar.

Commissaris-Generaal: Karen Koning Abu Zayd (Verenigde Staten)
Hoofdzetel (Gaza): Gamal Abdul Nasser Street, Gaza-stad
Tel.: +972 8 677 73 33; fax: +972 8 677 75 55; e-mail: unrwa-pio@unrwa.org
Hoofdzetel (Amman, Jordanië): Bayader Wadi Seer, PO Box 140157, Amman 11814, Jordanië
Tel.: +962 6 582 61 71; fax: +962 6 582 61 77; e-mail: jorpio@unrwa.org



Bureau van de Hoge Commissaris voor de Rechten van de Mens (OHCHR)
(www.unhchr.ch)
In 1993 creëerde de Algemene Vergadering het ambt van Hoge Commissaris van de Verenigde Naties voor de Rechten van de Mens: de VN-functionaris die primair verantwoordelijk is voor de mensenrechteninitiatieven van de VN. De Hoge Commissaris heeft tot taak ervoor te ijveren dat iedereen zijn burgerlijk, culturele, economische, politieke en sociale rechten kan uitoefenen. Hij voert zijn opdracht uit via het Bureau van de Hoge Commissaris voor de Rechten van de Mens.

OHCHR is het centrum van alle mensenrechteninitiatieven van de VN. Het stelt rapporten op en verricht onderzoek op verzoek van de Algemene Vergadering en andere beleidsorganen. Het Bureau werkt samen met regeringen en met internationale, regionale en niet-gouvernementele organisaties aan het bevorderen en beschermen van de mensenrechten. Het Bureau fungeert als secretariaat voor de vele vergaderingen die de mensenrechteninstanties van de VN organiseren. OHCHR telt 500 medewerkers verdeeld over vijf afdelingen:

Onderzoek en Recht op ontwikkeling: deze afdeling onderzoekt en analyseert mensenrechtenkwesties, en ontwikkelt strategieën (en ziet toe op de uitvoering daarvan) gericht op het verwezenlijken van het recht op ontwikkeling..
Activiteiten en Programma: deze afdeling ontplooit een uitgebreid programma van technische steun aan landen; ondersteunt onderzoeksorganen (speciale rapporteurs voor een land, werkgroepen enz.) die vermeende inbreuken onderzoeken; en biedt steun en opleidingen in het kader van veldwerk voor de mensenrechten.
Ondersteunende diensten: deze afdeling ondersteunt de VN-mensenrechtenorganisaties zoals de Mensenrechtencommissie en de verschillende verdragsorganen.
Externe Betrekkingen publiceert het werk van het Bureau en van mensenrechtenmechanismen, staat in voor de relaties met de media, coördineert partnerships met NGO’s en maatschappelijke organisaties, en verzorgt de opvolging van fondsenwerving en de betrekkingen met donoren.
• De onlangs opgerichte afdeling Bijzondere Procedures verleent extra steun aan de niet per verdrag ingestelde instrumenten binnen de Mensenrechtencommissie – waaronder thematische mechanismen als speciale rapporteurs, speciale vertegenwoordigers en themawerkgroepen – die zijn ingesteld met het oog op het documenteren van schendingen van de mensenrechten in de wereld, een doeltreffender bescherming van slachtoffers van mensenrechtenschendingen en het opkomen voor hun rechten.

Hoge Commissaris: Louise Arbour (Canada) *
Hoofdzetel: 8-14 Avenue de la Paix, CH-1211 Genève 10, Zwitserland
Tel.: +41 22 917 90 00; fax: +41 22 917 90 10; e-mail: InfoDesk@ohchr.org (vermeld ‘Request for information’ in de onderwerpbalk)



Programma van de Verenigde Naties voor Menselijke Nederzettingen (UN-HABITAT)
(www.unhabitat.org)
Het Programma van de VN voor Menselijke Nederzettingen (UN-HABITAT) – voorheen ‘Centrum van de VN voor Menselijke Nederzettingen’ – bevordert de ontwikkeling van duurzame menselijke nederzettingen en doet dit door pleitbezorging, beleidsvorming, opleiding en het versterken van samenwerkingsverbanden tussen regeringen en de brede samenleving.

UN-HABITAT werd opgericht in 1978 en dient als centraal orgaan voor de implementatie van de ‘Habitat Agenda’ en de coördinatie van VN-acties op het gebied van menselijke nederzettingen. De prioriteit gaat uit naar onderdak voor iedereen en duurzame stadsontwikkeling. UN-HABITAT staat ook in voor het bieden van hulp aan de internationale gemeenschap met het oog op het behalen van de MDG om tegen 2020 het leven van de 100 miljoen sloppenwijkbewoners ingrijpend te hebben verbeterd.

UN-HABITAT steunt en werkt samen met regeringen, plaatselijke overheden, NGO's en het bedrijfsleven. Een breed scala van technische programma's en projecten richt zich onder meer op betere voorzieningen in sloppenwijken, het verminderen van armoede in de steden, wederopbouw na rampen, watervoorziening en sanitair in de steden, en het mobiliseren van binnenlandse middelen bij het verschaffen van onderdak. De meeste van deze programma's worden uitgevoerd met steun van bilaterale hulporganisaties.

De Bestuursraad – die 58 leden telt en eens in de twee jaar bijeenkomt – beheert UN-HABITAT. Begrotingskredieten ten belope van bijna 300 miljoen dollar werden toegekend voor het biënnium 2002-2003, exclusief de definitieve uitgaven over die periode. Het Programma produceert twee prominente publicaties: het Global Report on Human Settlements, een volledige en wereldwijde inventarisatie van de omstandigheden van menselijke nederzettingen, en The State of the World’s Cities.

Directeur-Generaal: mw. Anna Kajumulo Tibaijuka (Tanzania)
Hoofdzetel: PO Box 30030, 00100 Nairobi GPO, Kenia
Tel.: +254 20 62 12 34; fax: +254 20 62 42 66; e-mail: infohabitat@unhabitat.org



Bureau van de VN voor Projectondersteunende Diensten (UNOPS)
(www.unops.org)
Het VN-Bureau voor Projectondersteunende Diensten (UNOPS) beheert hulpmiddelen voor projecten om ontwikkelingslanden en overgangseconomieën bij te staan in hun bereiken van vrede, sociale stabiliteit, economische groei en duurzame ontwikkeling.

Op verzoek van leden van het VN-stelsel verleent UNOPS diensten die variëren van integraal projectbeheer tot specifieke bijdragen zoals leningenbeheer, financieel management, projecttoezicht, werving en selectie, inkoop van goederen, en opleidingen. Het bureau reageert flexibel en snel op de vragen van zijn klanten, en stemt de dienstverlening af op hun specifieke wensen om te komen tot maximaal kosteneffectieve resultaten.

UNOPS bekostigt zichzelf uit de opbrengsten van de in rekening gebrachte dienstverlening. Over 2002 bedroeg dat inkomen 43,8 miljoen dollar; de waarde van de geleverde projectondersteunende diensten beliep 503 miljoen dollar. Het bureau telt 330 vaste medewerkers, 4900 nationale projectmedewerkers, 560 internationale projectmedewerkers en deskundigen, en 1550 internationale adviseurs.

Directeur-Generaal: Nigel Fisher (Canada)
Hoofdzetel: 405 Lexington Avenue, New York, NY 10174, Verenigde Staten
Tel.: +1 212 457 40 00; fax: +1 212 457 40 01; e-mail: unops.newyork@unops.org



Universiteit van de VN (UNU)
(www.unu.edu)
De Universiteit van de Verenigde Naties (UNU) is een internationale gemeenschap van wetenschappers die zich toeleggen op onderzoek, postgraduate-opleidingen en de verspreiding van kennis om de VN vooruit te helpen in haar streven naar vrede en vooruitgang. De statuten van de Universiteit werden in 1973 goedgekeurd en in 1975 ging de UNU van start. De UNU telt verspreid over de hele wereld 14 instituten en programma's voor opleidingen en onderzoek.

De UNU wordt vrijwel volledig gefinancierd uit vrijwillige bijdragen van regeringen, organisaties, stichtingen en particulieren. De Universiteit ontvangt geen fondsen uit de reguliere begroting van de VN. De jaarlijkse operationele kosten worden betaald uit beleggingsinkomsten van het Endowment Fund. De begroting voor 2003 beliep 36,8 miljoen dollar. UNU telt 247 medewerkers en wordt bestuurd door een Bestuur van 24 leden dat jaarlijks bijeenkomt.

Rector: Prof. Hans van Ginkel (Nederland)
Hoofdzetel: 53-70 Jingumae 5-Chome, Shibuya-ku, Tokio 150-8925, Japan
Tel.: +81 3 34 99 28 11; fax: +81 3 34 99 28 28; e-mail: mbox@hq.unu.edu



Internationaal Onderzoeks- en Opleidingsinstituut voor de Bevordering van de Vrouw (INSTRAW)
(www.un-instraw.org)
Het Internationaal Onderzoeks- en Opleidingsinstituut voor de Bevordering van de Vrouw werd in 1976 in het leven geroepen op aanbeveling van de eerste Wereldvrouwenconferentie. Het unieke mandaat van het instituut omvat het bevorderen en opzetten van beleidsanalyses en opleidingsprogramma's op internationaal niveau, teneinde een bijdrage te leveren aan de vooruitgang van vrouwen; hun actieve en gelijkwaardige deelname aan het ontwikkelingsproces te bevorderen; genderkwesties onder de aandacht te brengen; en wereldwijd netwerken op te richten om te komen tot gelijkberechtiging van man en vrouw.

Sinds 1999 werkt het instituut met nieuwe informatietechnologieën om via het Gender Awareness Information and Networking System (GAINS) kennis en informatie over man/vrouw-vraagstukken te produceren, te beheren en te verspreiden. Het betreft belangrijke kwesties en trends die van invloed zijn op de rol die vrouwen en mannen vervullen op ontwikkelingsgebied. Ook voert het instituut onderzoeksprojecten uit op strategische domeinen zoals het bouwen aan partnerships gericht op de gelijkwaardigheid van mannen en vrouwen; vrouwen en mannen in het informatietijdperk: de gevolgen voor vrouwen van de mondialisering; en de relaties tussen de seksen en vrede.

Directeur: mw. Carmen Moreno (Mexico)
Hoofdzetel: César Nicolás Penson 102-A, Santo Domingo, Dominicaanse Republiek
Tel.: +1809 685 21 11; fax: +1809 685 21 17; e-mail: comments@un-instraw.org


Interregionaal Criminologisch en Gerechtelijk Onderzoeksinstituut van de VN (UNICRI)
(www.unicri.it)
Het Interregionaal Criminologisch en Gerechtelijk Onderzoeksinstituut van de VN verzamelt, analyseert en verspreidt informatie, en voert projecten uit op het gebied van opleidingen en technische samenwerking.

UNICRI werd opgericht in 1968 en bevordert en ondersteunt onderzoek in samenwerking met betrokken landen om een betrouwbare bron van kennis en informatie over georganiseerde criminaliteit te creëren, meer in het bijzonder in de strijd tegen mensenhandel, corruptie en terrorisme. Het instituut tracht strategieën te ontwikkelen voor misdaadpreventie en -bestrijding teneinde bij te dragen tot sociaal-economische ontwikkeling en bescherming van de mensenrechten, en ontwikkelt verder praktische systemen ter ondersteuning van de formulering, implementatie en evaluatie van beleid.

Verder ontwikkelt en verzorgt UNICRI hiervoor opleidingsactiviteiten op interregionaal en nationaal niveau en bevordert het de uitwisseling van informatie via het internationale documentatiecentrum voor criminologie.

UNICRI wordt gefinancierd met vrijwillige bijdragen van lidstaten, inter- en niet-gouvernementele organisaties en academische instellingen.

Directeur: Alberto Bradanini (Italië)
Hoofdzetel: Viale Maestri del Lavoro 10, 10127 Turijn, Italië
Tel.: +39 01 16 53 71 11; fax: +39 01 16 31 33 68; e-mail: unicri@unicri.it



Instituut van de VN voor Opleiding en Onderzoek (UNITAR)
(www.unitar.org)
In 1965 werd het Instituut van de VN voor opleiding en onderzoek (UNITAR) opgericht als een autonome instelling binnen het VN-systeem. UNITAR heeft tot taak de VN doeltreffender te maken door opleidingen en onderzoek. UNITAR organiseert opleidingsprogramma’s om landen voor te bereiden op de uitdagingen van de 21ste eeuw; doet onderzoek naar innovatieve opleidings- en trainingsmethoden, en vormt partnerships met andere VN-organisaties, regeringen en NGO's voor de organisatie van opleidings- en trainingsprogramma's die aan de behoeften van landen voldoen.

Een Beheerraad (ad personam) leidt het instituut. UNITAR is zelfbedruipend en steunt financieel op vrijwillige bijdragen van regeringen, intergouvernementele organisaties, stichtingen en andere NGO’s. De tweejaarlijkse begroting bedraagt ongeveer 18 miljoen dollar. Het Instituut telt 49 medewerkers en werkt vanuit het hoofdkantoor in Genève en het kantoor in New York.

Directeur-Generaal: Marcel Boisard (Zwitserland)
Hoofdzetel: International Environment House, Chemin des Anémones 11-13, 1219 Châtelaine-Genève, Zwitserland
Postadres: UNITAR, Palais des Nations, CH-1211 Genève 10, Zwitserland
Tel.: +41 22 917 12 34; fax: +41 22 917 80 47; e-mail: info@unitar.org



VN-Onderzoeksinstituut voor Sociale Ontwikkeling (UNRISD)
(www.unrisd.org)
Het VN-Onderzoeksinstituut voor Sociale Ontwikkeling werd in 1963 opgericht als autonome instelling binnen het VN-systeem en legt zich toe op onderzoek naar de sociale dimensie van problemen die ontwikkeling beïnvloeden. UNRISD wil regeringen, ontwikkelingsorganisaties, maatschappelijke instanties en wetenschappers een beter beeld geven van de invloed die ontwikkelingsbeleid en economische, sociale en milieugerelateerde veranderingsprocessen uitoefenen op verschillende sociale groepen.

UNRISD is voor de financiering van zijn activiteiten geheel aangewezen op vrijwillige bijdragen en ontving in 2002 ongeveer 2,5 miljoen dollar uit Denemarken, Finland, Mexico, Nederland, Noorwegen, het Verenigd Koninkrijk, Zweden en Zwitserland. Daarnaast kreeg het Instituut voor specifieke projecten ook nog 1,1 miljoen dollar extra geldelijke steun van andere organen, bilaterale donoren en VN-organisaties. Een Raad van elf leden beslist over de begroting en het onderzoeksprogramma.

Directeur: Thandika Mkandawire (Zweden)
Hoofdzetel: Palais des Nations, CH-1211 Genève 10, Zwitserland
Tel.: +41 22 917 30 20; fax: +41 22 917 06 50; e-mail: info@unrisd.org



Onderzoeksinstituut van de VN voor Ontwapeningsvraagstukken (UNIDIR)
(www.unidir.org)
Het VN-Onderzoeksinstituut voor Ontwapeningsvraagstukken werd in 1980 opgericht en voert onafhankelijk onderzoek naar veiligheid, ontwapening en ontwikkeling op nationaal, regionaal en mondiaal niveau, gezien als onderling verweven aspecten van de algehele veiligheid van de mens.

Het Instituut organiseert vergaderingen en discussiebijeenkomsten; staat in voor een jaarlijks onderzoeksprogramma waarbij vier bezoekende wetenschappers zich gezamenlijk richten op een regionaal conflict; en onderhoudt een online database van onderzoeksinstituten, NGO’s en maatschappelijke organisaties die actief zijn op het vlak van ontwapening, veiligheid, vrede en wapenbeheersing. UNIDIR geeft een breed scala aan boeken, rapporten en brochures uit, en ook de trimestriële publicatie Disarmament Forum – zowel in een papieren als digitale versie.

UNIDIR is hoofdzakelijk aangewezen op vrijwillige bijdragen van regeringen en particulieren. Het vaste personeel wordt aangevuld door bezoekende wetenschappers en stagiairs die onderzoek verrichten.

Directeur: mw. Patricia Lewis (Verenigd Koninkrijk, Ierland)
Hoofdzetel: Palais des Nations, CH-1211 Genève 10, Zwitserland
Tel.: +41 22 917 31 86; fax: +41 22 917 01 76; e-mail: unidir@unog.ch


* De benoeming van mw. Arbour werd goedgekeurd door de Algemene Vergadering op 25 february 2004. Zij aanvaardde haar functie op 1 juli, na haar werkzaamheden bij het hooggerechtshof van Canada te hebben neergelegd. Haar voorganger, Sergio Vieira de Mello (Brazilië), kwam om het leven bij de aanval van 19 augustus 2003 op het VN-hoofdkwartier in Bagdad, waar hij een opdracht vervulde als hoofd van de VN-missie in Irak. In de tussentijd trad Bertrand Ramcharan (Guyana) op als waarnemend Hoge Commissaris.